रातोपाटी स्पेसल

पहेँलो आकाश र राता पहाडले के भन्छन् ? access_timeमंसिर १७, २०७९

विनोद प्रधानले शृंखलाबद्ध चट्टाने पहाडलाई लिएर विभिन्न आकृतिका चित्र बनाएका छन्, जो सपनामा देखेको दृश्यजस्तो लाग्छ ।  ठाउँ कुठाउँ अस्वाभाविक हुँदै सुहाउँदा नसुहाउँदा साना–ठूला मन्दिर, स्तुपा अनि देवी–देवतालाई उनले चित्रमा स्थापित गरेको देखिन्छ । च...

त्यसकारण ‘एसियन कप’ खेल्ने धोको अधुरो रह्यो access_timeमंसिर १७, २०७९

विराज महर्जन नेपालका चर्चित तथा सफल फुटबल खेलाडी हुन् । स्वदेशका विभिन्न क्लबबाट समेत फुटबल खेलेका उनी पूर्वराष्ट्रिय खेलाडी पनि हुन् । सन् २००८ देखि राष्ट्रिय फुटबल टोलीमा प्रवेश गरेका उनले केहीअगाडि मात्र राष्ट्रिय टोलीबाट अवकाश लिएका हुन् । नेपालका तर्फबाट ७६ अन्तर्र...

कर्णालीमा नाटकघर बनाउने सपनामा समर्पित एक दम्पती​ access_timeमंसिर १३, २०७९

रंगकर्मी हिराबिजुली नेपाली र विष्णुमाया परियार (जो दम्पती हुन्), यतिखेर काठमाडौंमा छन् । ‘नेपाल अन्तर्राष्ट्रिय नाट्य महोत्सव’ले सोमबार साँझ ‘काठमाडौंले छेकेको नेपाली रंगमञ्चको दुःख ः मञ्च, दर्शक कि नाटक ?’ शीर्षकमा छलफल ग¥यो, जसमा हिर...

कुभिन्डोको कथा : दुईवटा डोरीमा झुन्डिएर हिमाल चढ्ने खिमा access_timeमंसिर ९, २०७९

मञ्चमा दुईवटा डोरी झुन्ड्याइएका छन्– जीवन र कलाबीचको डोरी, परिवर्तन र यथास्थितिबीचको डोरी, जीवन र मृत्युबीचको डोरी, मानव–मानवबीचको सम्बन्धको डोरी, प्रकृति र मानवबीचको सम्बन्धको डोरी, दुःख र सुखबीचको डोरी, विद्वता र मूर्खताबीचको डोरी, विश्वास र संकटबीचको ड...

जब मान्छेलाई पर्खालले घेर्छ access_timeमंसिर ३, २०७९

अक्टोबर १५, २०२२ मा नेपाल आर्ट काउन्सिलको कक्षमा एउटा अद्भुत पाराको पर्फर्मेन्स कला सिर्जना भयो ।  साँच्चिकै घर बन्दैछ जस्तो गरी आवश्यक सामान इँटा, सिमेन्ट, कतारोभरि बालुवा मिसिएको मसला, खट, मजदुर सबै तयार अवस्थामा थिए । ठूलो कक्षमा गारो (पर्खाल) लगाई थप कोठा न...

‘मैले ननचाएका हिरोइन कमै होलान्’ access_timeमंसिर ३, २०७९

राजु शाह नेपाली फिल्म क्षेत्रका वरिष्ठ नृत्य निर्देशक हुन् । विसं २०४९ को फिल्म ‘दुई थोपा आँसु’को ‘जून त लग्यो ताराले’ गीतबाट फिल्म यात्रा सुरु गरेका शाहले २५० बढी फिल्ममा नृत्य निर्देशन गरिसकेका छन् । थुप्रै म्युजिक भिडियो, स्टेज कार्यक्रमसमेत अनु...

सम्झनामा प्रयोगधर्मी नाटककार मोहनराज शर्मा access_timeकात्तिक १९, २०७९

साहित्यकार मोहनराज शर्माको बितेको करिब पाँच वर्ष भइसक्यो तर नेपाली साहित्यका क्षेत्रमा उनले छोडेर गएका कृतिले अविस्मरणीय बनाएको छ ।  नेपाली साहित्यिक जगतमा ‘मोराश’का नामले चर्चित शर्माको जन्म १९९४ कात्तिक १८ गते काठमाडौँको धर्मस्थलीमा भएको थियो । ...

‘त्यो गीतले कयौँ प्रेमीलाई मिलायो’ access_timeकात्तिक १९, २०७९

शिशिर योगी नेपाली साङ्गीतिक क्षेत्रका चर्चित गायक तथा सङ्गीतकार हुन् । ‘सारङ्गी त रेटे पनि...’, ‘मानिस खोजिरहेको छु...’ लगायत थुप्रै कालजयी गीत दिएका योगी स्वर्गीय सङ्गीतकार अम्बर गुरुङका चेला हुन् । गुरुङसँग ७ वर्ष सङ्गीतको प्रशिक्षण लिएका य...

गरुड पुराण लगाउने पण्डित बन्न आएका भैरव रिसाल कम्युनिस्ट र पत्रकार बने access_timeकात्तिक १७, २०७९

‘सक्रियता हो जीवन,’ वरिष्ठ पत्रकार भैरव रिसालले छोटो जवाफमा ठूलो दर्शन भने ।  यति भन्न उनलाई दुई सेकेन्ड पनि लागेन होला । जीवनका ९४औँ वसन्तमा हिँड्दै गरेका उनी यही ठूलो दर्शनमा बाँचिरहेछन् । पत्रकारिताप्रतिको उनको सक्रियता लोभलाग्दो छ । अझै पनि उ...

इन्दिरा गान्धी मारिएको ३१ अक्टोबर १९८४ को त्यो कालरात्रि access_timeकात्तिक १४, २०७९

अक्टोबरको महिना हिन्दू धर्मावलम्बीहरूका लागि पावन महिना मानिन्छ । किनभने विजयादशमीको राष्ट्रिय पर्व सकिएको केही दिनपछि नै ज्योतिपर्वको दीपमालिकाले वातावरणलाई आलोकित गरिरहेको हुन्छ । पारिजातको सुवास वातावरणबाट विलुप्त भइसकेको हुँदैन । सयपत्री र मखमली फुलहरूले ढाकेका...

छठको छन्द : सूर्य नै सर्जक हो भन्ने अहं बोधको पर्व access_timeकात्तिक १४, २०७९

एउटा वैदिक मन्त्र छ, ‘एकः सूर्यो विश्वमनु प्रभूतः ।’ अर्थात्, एउटै सूर्य विश्वका प्रभु हुन् ।  आइतबार (कार्तिक शुक्ल षष्ठीका दिन) अस्ताउँदो सूर्यलाई अर्घ्य दिएर विशेष रूपमा छठ पर्व प्रारम्भ भएकाे थियो । आज सप्तमीको बिहान उदाउँदो सूर्यलाई अर्घ्य प्रदान ग...

तिहारको नालीबेली : किन र कसरी सुरु भयो तिहार ? access_timeकात्तिक १०, २०७९

‘जीवेम शरदः शतम् ।’ अर्थात्, सयौँ शरदसम्म बाँच्नू । शुक्लयजुर्वेदसंहितामा शरद ऋतुलाई महत्त्व दिइएको छ । सामान्यतः हाम्रो समाजमा वृद्धवृद्धाले नातिनातिनाको मुख हेरेर मर्ने चाहना राखेको पाइन्छ । यहाँ शरद ऋतुसम्म बाँच्नू भन्ने कामना किन गरियो ? शरद ऋतुमा त्यस्तो ...

यमपञ्चक अर्थात् तिहारका पाँच दिन access_timeकात्तिक ८, २०७९

तिहार नेपालीहरुको महान चाड हो । हिन्दीमा ‘त्योहार’ शब्दबाट अपभ्रंश भई नेपालीमा तिहार भयो । नेपालका सबै चाडपर्वलाई तिहार भनिदैन । यमपञ्चकको पाँचौ दिनलाई तिहार भनिन्छ । यम भन्ने वित्तिकै हाम्रो मन मस्तिष्कमा उग्रमुखाकृत भएको क्रुर व्यक्तिको आकृति आउँछ । ...

‘रियल रिफ्रेसर’ हुन् कुकुर, जसले तपाईंलाई तुरुन्तै खुसी दिन सक्छन् access_timeकात्तिक ७, २०७९

कुुकुर किन पाल्ने ? जवाफ विभिन्न आउन सक्छन्– कुकुर पाल्नु मेरो सोख हो, घरको सुरक्षाका लागि पालेको हुँ । कुकुर पाल्नु ‘कल्चर’ र ‘प्यासन’ हो । कतिले कुकुर पाल्नुलाई फेसनको रूपमा पनि लिएका छन् । फेसन निश्चित समयका लागि आउँछ र जान्छ । तर, ...

कुकुरले कसरी पत्ता लगाउँछ अपराधी ? access_timeकात्तिक ७, २०७९

दाङको तुल्सीपुर उपमहानगरपालिका–१३ स्थित दमार गाउँको जंगलमा १४ वर्षीय शरद आचार्य र १५ वर्षीया रोशनी महतराको शव असोज ३० मा भेटियो । प्रहरीले सो घटना अनुसन्धानमा ‘जम्बो’ नामक कुकुरको सहयोग लियो ।  कोहलपुरस्थित कर्णाली प्रदेश प्रहरी कार्यालय क...

‘कुकुरलाई माया गर्न तिहार कुर्नुपर्दैन’ access_timeकात्तिक ७, २०७९

 कलाकार नम्रता सापकोटा कहिलेकाहीँ सुटिङ लगायत कामविशेषले महिना दिनसम्म घरबाहिर हुन्छिन् । उनी घर फर्कने अघिल्लो दिनसम्म उनको घरका कुकुर सामान्य अवस्थामै हुन्छन् । उनी फर्कने दिन भने कुकुरहरूको व्यवहार नै फरक हुन थाल्छ । ‘मेरी आमा भन्नुहुन्छ– तिमी फर्कन...

‘सडक व्यापारीलाई लाइसेन्ससहित निश्चित क्षेत्र र समय तोकेर व्यापार गर्न दिन सकिन्छ’ access_timeकात्तिक २, २०७९

काठमाडौं महानगरपालिकाले एक ठेलागाडामा व्यापार गर्ने महिलाको ठेला खोसेको कारुणिक दृश्य यतिबेला चर्चामा छ । सहरी सौन्दर्यलाई कायम राख्न भन्दै काठमाडौं महानगरपालिकाले ठेलागाडालाई सडकबाट हटाउने अभियान नै चालेको छ । यही अभियानमा महानगरले आफ्नो ठेलागाडा लैजाँदा ती मह...

१४ वर्षको दुबई बसाइले कामप्रति लगाव सिकायो access_timeकात्तिक १, २०७९

दोलखा बैदेश्वरका टंकनाथ गुरागाईं २३ वर्षकै उमेरमा दुबई पुगे । उनी किचेनमा हेल्परको कामका लागि दुबई गएका थिए । काम गर्न भनेर त गए तर उनलाई न त काम आउँथ्यो न त राम्रोसँग त्यहाँको भाषा वा अङ्ग्रेजी नै बोल्न ।  दुबईमा रहँदा टंकनाथले ‘जुम्मेइरा ग्रुप...

सत्यमोहन जोशी : संस्कृति र सभ्यताको ‘केन्द्र’मा हुर्केर ‘विकेन्द्र’ खोज्ने नेवार ठिटो access_timeअसोज ३१, २०७९

आउँदैन चरीको दूध हुँदैन दुःखीको घरबार ! *** चरीको के घर छ र ! रात काट्यो डालीमा बसेर । *** के खायो के लायो होला वनको जुरेली चरीले । *** खानु लाउनु भनेको के छ पिरती लाउनु नै ठूलो छ ।  *** मायालाई जाउँ भन्दाभन्दै बाटोमुनि गोल सिमल करायो ! ...

२०१५ सालको निर्वाचनका लागि जनकविकेशरी धर्मराज थापाले लेखेको निर्वाचन–लहर access_timeअसोज ३१, २०७९

निर्वाचन लहर २०१५  धर्मराज थापा  निर्वाचन आयोग प्रचार विभागबाट समस्त जनसाधारणलाई निर्वाचनको चेतना ल्याउनको निमित्त तयार गरिएको पुस्तिकामध्ये एउटा यो हो । *** ‘निर्वाचनमा भाग लिने व्यक्ति या पार्टीले ‘निर्वाचन सन्देश’को पुरापुर उपयोग...

मृत्यु सहज होस् भन्थे सत्यमोहन जोशी access_timeअसोज ३०, २०७९

‘मृत्युदेखि मलाई डर लाग्दैन’, शताब्दी पुरुष सत्यमोहन जोशीले रातोपाटीसँगको भेटमा एक समय भनेका थिए । सायद त्यसैले होला सामान्य मानिसभन्दा बढी अर्थात् १०३ वर्षको उमेरसम्म बाँच्न उनी सफल भए । १९७७* वैशाख ३० गते (यसअघि जन्ममिति फरक परेकाले सच्याइएको) जन्मिएका ...

सरोज बज्राचार्यको ‘एम्प्टिइङ’ : कला दर्शनको अलौकिक उद्घोष access_timeअसोज २९, २०७९

आजभन्दा झन्डै १९ वर्षअघि कलाकार सरोज बज्राचार्यले अनौठो प्रकारको काम (कला सिर्जना) गरे । उनले ओशो तपोवनको घना जंगलभित्र एउटा सुरिलो रूखमा तलदेखि माथिसम्मै कागजका स–साना चरा र मान्छेका रूप बनाएर टाँसे । तल जमिनमा, सँगैको पानीको आहालमा समेत उनले यस्तै कागजका ...

आहा चित्लाङ ! access_timeअसोज २९, २०७९

के तपाईं काठमाडौँ उपत्यकाको भीडभाडबाट एक दुई दिनको लागि कतै बाहिर निस्कन चाहनु हुन्छ ? केही चिसो, शान्त र प्राकृतिक सुन्दरताले भरिपूर्ण नजिकको स्थान जान चाहनु हुन्छ ? यदि त्यस्तो मनसुवा बनाउनु भएको छ भने, तपाईंका लागि राम्रो गन्तव्य हुन सक्छ, ‘चित्लाङ’ ।&n...

२०१५ सालको चुनावमा एक स्वतन्त्र उम्मेदवारको घोषणापत्र access_timeअसोज २५, २०७९

मेरो निर्वाचन घोषणपत्र  खरुदेप्रसाअी (रामबाबु)  बी. एस्सी. एग्री. एन्. डी., स्वतन्त्र उम्मेदवार (तराजु चिह्न),  ३० नं. निर्वाचन क्षेत्र, झापा श्री खरुदेप्रसाअीको संक्षिप्त परिचय  श्री खरुदेप्रसाअीजीलाई १५ वर्षको सानो उमेरदेखि नै सामाजिक कार्यहरूमा...

सुगौली सन्धि मन नपराउने बडाकाजी अमरसिंह थापाको युद्ध गाथा access_timeअसोज २२, २०७९

बडाकाजी अमरसिंह थापाले तत्कालीन राष्ट्रिय युद्धकार्य नीति तथा योजनाअनुरुप सिक्किमदेखि कश्मीरसम्म चन्द्र–सूर्याङ्कित नेपाली झण्डा फरफराउने आकांक्षा राखेका थिए । जसअनुसार छोरा काजी रणजोरसिंह थापाले कुमाउँ, अलमोडाको रक्षा गर्ने जिम्मेवारी लिए ।  मुख्तियार भीम...

Page 1 of 60