केन्द्रीय संस्करण

हेटौँडाबाट राजधानी सारे सङ्घीयता  रहँदैन (३ नम्बर प्रदेशका प्रतिपक्ष दलको नेता इन्द्र बानियाँको अन्तरवार्ता)

person access_timeफागुन २, २०७४ chat_bubble_outline0

नेपाली काँग्रेसमा प्रखर व्यक्तिका रूपमा परिचित इन्द्रबहादुर बानियाँ नेपाली काँग्रेस मकवानपुरका सभापति पनि हुन् । पूर्वमन्त्रीसमेत रहेका बानियाँ प्रदेश नम्बर ३ मा प्रमुख प्रतिपक्ष दलको नेता हुन् । गत निर्वाचनमा बानियाँले मकवानपुर २ ‘ख’बाट निर्वाचन जितेका थिए । जिम्मेवार प्रतिप्रक्षको भूमिकामा प्रस्तुत हुने बताएका बानियाँले हेटौँडा प्रदेश ३ को मुकाम बन्न नसके सङ्घीयता नै सङ्कटमा पर्ने बताउँछन् । रातोपाटीका लागि लिलु डुम्रेले हेटौँडामा बानियाँसँग गरेको कुराकानी :

अन्य प्रदेशभन्दा प्रदेश ३ को केन्द्रका विषयमा चर्चा बढी सुनिएको छ ? तपाईं मकवानपुरको स्थानीयवासी पनि हुनुहुन्छ ।  हेटौँडा अस्थायी बनिसकेपछिको चर्चा बढिरहनुका कारण के देख्नुहुन्छ ?

अब म स्थायी राजधानीका विषयमा बढी कुरा गर्ने पक्षमा छैन । कसले के बोल्छ, त्यस विषयमा पनि बोल्न चाहन्नँ । हेटौँडा तोक्दा सरकारले अन्य प्रदेशका राजधानी पनि अस्थायी नै तोकेको हो । केन्द्रहरू अस्थायी पनि होइनन् । स्थायी पनि होइनन् । तोकिएको राजधानीलाई अब अस्थायी भनिरहनु जरुरी छैन । स्थायी प्रकृतिमै जाने हो । सङ्घीयता, धर्म निरपेक्षता र लोकतन्त्र संविधानको मर्म हो । त्यसकारण सबै धर्मको स्वतन्त्रता पनि छ । हेटौँडा प्रदेशको राजधानी रणनीतिक, आर्थिक रूपमा उपयुक्त स्थान हो र सबै क्षेत्रका हिसाबले पनि पायक पर्ने स्थान हो ।

नेपालकै गौरवको आयोजना फास्ट ट्र्याक नेपाल सरकारले सेनालाई जिम्मा लगाएको छ । एक खर्बको आयोजना हो । काठमाडौँदेखि हेटौँडाका दूरी जम्मा ३० मिनेटको दूरी हो । त्यो फास्ट ट्र्याक दुई वर्षमा निर्माण सकिन्छ । धरान चतरा सडक खण्ड जुन मकवानपुरसँग जोडिँदै छ । त्यसमा सरकारले २२ सय करोड लगानी गरेको छ । कान्ति लोक पथलाई तीन अर्ब लगानी हँुदैछ । आर्थिक केन्द्रको रूपमा हेटौँडा विकास हुँदै गएको छ । औद्योगिक क्षेत्र पुरानै थियो । औद्योगिक क्षेत्र विस्तार हुँदै गएको छ । सातै प्रदेशमा औद्योगिक क्षेत्र विस्तार गर्ने सरकारको नीतिअनुसार यहाँ पनि विस्तार भएको छ । पृतना, अख्तियार, वन, शिक्षा र स्वास्थ्यलगायतका धेरै सरकारी कार्यालयहरू हेटौँडामा छन् । सम्पूर्ण पूर्वाधार भएको तथा सरकारलाई सङ्घीयतामा जाँदै गर्दा आर्थिक भार पनि कम गर्ने भएकाले हेटौँडा नै पहिलो रोजाइको स्थान हो । आर्थिक नाकाका रूपमा रहेको वीरगञ्ज नाका रहेको हुँदा केन्द्रीय राजधानीलाई समान ढुवानीमा सहजीकरण गर्न हेटौँडा उपयुक्त स्थान हो । व्यावहारिक र वैज्ञानिक दृष्टिकोणले उपयुक्त भएकाले रोजिएको हो भन्ने मलाई लाग्छ ।

नयाँ संरचनामा जाँदा अभिष्ट पूरा गर्न बोल्न मिल्यो । आफ्नो अभिष्टको कुरा गर्ने हो भने रोल्पा, रुकुम, हुम्ला, ताप्लेजुङका जनतालाई राजधानी काठमाडौँ भएको चित्त बुझेको छ ? हटाउँदै जाने कुरा गर्ने हो भने सबै प्रदेश राजधानी सार्नुपर्नेहुन्छ । समृद्धि एकता र सहकार्यको कुरा गर्ने समयमा प्रदेश सदस्यहरू राजधानीका विषयमा अल्झिनु हुँदैन ।

तपाईंका अनुसार सबै कोणबाट व्यावहारिक र वस्तुगत रूपमा  हेटौँडा उपयुक्त हो भन्ने बुझिन्छ । तर धेरै प्रदेश सदस्यहरूको राय सार्नुपर्ने बुझिन्छ । उहाँहरूले बुझ्न नसकेको कि बुझ पचाउनुभएको ?


प्रदेशको माननीय भएर आएको व्यक्तिलाई अरूले बुझाउनु पर्दैन । आफै बुझ्ने हो । माननीयज्यूहरू राजनीतिक उद्देश्यले प्रेरित भएर बोलिरहेका हुन्छन् । सुतिरहेकालाई उठाउन सकिन्छ, सुतेझै गरेकोलाई उठाउन सकिन्न । संसद सञ्चालनका लागि नियामावली पास गर्नुपर्यो । प्रादेशिक नियम कानुनका लागि सरकारले संसदलाई बिजनेस दिनुपर्यो । केन्द्र, प्रदेश र स्थानीयको अधिकारको विषय टुङ्ग्याउँदै जानुपर्ने छ । विषय प्रवेश संसदमा हुनुपरेयो । प्रदेश केन्द्र सार्ने विषयमा विवाद हुँदै गयो भने लेखेर राख्नुस् । सङ्घीयता मुलुकमा रहँदैन । सबै क्षेत्रको प्रतिनिधित्व भएको छ । अब यसलाई हल्लाउन वा दायाबायाँ गर्न खोजिए सङ्घीयताको जरो उखेलिन्छ । अनि गणतन्त्र पनि सङ्कटमा पर्छ । सञ्चारकर्मी, राजनीतिकर्मी सबैले बुझ्नुपर्छ ।

प्रदेश ३ का आर्थिक सम्भाव्यताका आधारहरू के–के देख्नुभएको छ ?
देशको राजधानी भएको प्रदेश हो । यो प्रदेशमा धेरै खनिजहरू रहेका छन् । चुनढुङ्गा पनि यसै प्रदेशमा छ । हेटौँडामै तीन सिमेन्ट कम्पनीहरू आजभोलिमा आएका छन् । हेटौँडा, शिवम् छँदैछन् । रिद्धिसिद्धी नयाँ सिमेन्ट कम्पनी आएको छ ।
उद्योगहरूमा धेरै सम्भावना बोकेको प्रदेश हो । जलविद्युत र जडीबुटीमा प्रचुर सम्भावना छ । प्राकृतिक स्रोत साधनले भरिपूर्ण प्रदेश हो ।

तपाईं प्रतिपक्ष दलको नेता हुनुहुन्छ । तपाईंले नेतृत्व गरेका नेपाली काँग्रेसका प्रदेश सदस्यहरूको प्रदेश सभामा कस्तो भूमिका हुन्छ ?
मुलुकलाई आर्थिक समृद्धितिर बढाउने हाम्रो प्रयत्न हुन्छ । गणतन्त्रलाई संस्थागत गर्ने हाम्रो भूमिका हुन्छ । समृद्धिका पक्षमा संसदमा पेश भएका नियम कानुन पास गर्ने कार्यमा सहयोग पुर्याउँछौँ । हाम्रो भूमिका जिम्मेदार प्रतिपक्षका रूपमा सकारात्मक रहन्छ । नकरात्मक भूमिका कहिले पनि रहँदैन । संसदीय र लोकतान्त्रिक अभ्यास, लोकतान्त्रिक विधिको शासन, कानुनी राज्य, सबैको अस्तित्व स्वीकार्ने लोकतन्त्रका लागि हाम्रो आवाज उठिरहन्छ । बहुमतले शासन गर्ने तथा अल्पमतले खबरदारी गर्ने लोकतन्त्रको सुन्दर पक्ष हो । लोकतन्त्रको सुन्दर पक्षमार्फत सरकारमा भएकाहरूलाई सचेत गराउने हो । जिम्मेवार प्रतिपक्ष कस्तो कहुन्छ उहाँहरूलाई सिकाउने हो । भोलि हामी सरकारमा भएको समय उहाँहरू हामीले सिकाएको बाटोमा उहाँहरू हिँड्नुपर्छ । सरकारी गलत निर्णयको खबरदारी गर्छौं । संसद अवरुद्धको गलत बाटोमा विश्वास लाग्दैन ।

थप अन्तर्वार्ता

यो त शक्तिको दुरूपयोग हो (प्रदेश सांसद विशाल खड्काको अन्तरवार्ता)

अब जित्नेले हार्नेसँग सहयोग माग्ने हो (मुख्यमन्त्री डोरमणि पौडेलको अन्तरवार्ता)


 

रातोपाटी संवाददाता

मूलधारको लोकप्रिय अनलाइन बन्न सफल रातोपाटी डटकम २०७० जेठ २७ देखि सञ्चालनमा आएको हो  । 

कमेन्ट

कमेन्ट गर्नेहोस्

info_outline

तपाईको ईमेल गोप्य राखिनेछ